→ Antygona - Sofokles → Start Learning / Download MP3 Flashcards

Question		Answer
Sofokles - Biografia start learning		1. Urodził się w Atenach. 2. Z zamożnej rodziny. 3. Otrzymał staranne wykształcenie z poezji, muzyki, śpiewu, tańca, gimnastyki. 4. Jeden z trzech najwybitniejszych tragików greckich. 5. Napisał 123 utwory.
Sofokles - Biografia cz.2 start learning		6. Wprowadził do tragedii greckiej 3 aktora. 7. Powiększył chór z 12 na 15. 8. Urozmaicił dekoracje 9. Zastosował w teatrze muzykę
Geneza utworu- Mit o labdakidach start learning		Został stworzony do Cyklu mitów Tebańskich.
Mit o labdakidach cz.1 start learning		Lajos, król Teb, dowiedział się od wyroczni delfickiej, że jego syn go zabije i poślubi swoją matkę. Kiedy Lajosowi i Jokaście urodził się syn, kazali przekłuć mu pięty i porzucić na górskim pustkowiu, aby tam zginął.
Mit o labdakidach cz.2 start learning		Sługa jednak ulitował się i oddał je pasterzowi z Koryntu, a ten zaniósł je na Królewski dwór. Polibos i Merope(bezdzietni) przygarnęli go i dali na imię Edyp. Gdy Edyp dorósł, dowiedział się, ze jest przybranym dzieckiem. Udał się do wyroczni
Mit o labdakidach cz.3 start learning		Tam usłyszał przepowiednie, że zabije swojego ojca i poślubić matkę. Postanowił nie wracać do Koryntu. Wędrując spotkał Lajosa I zabił go w kłótni o miejsce na wąskiej drodze. Potem spotkał Sfinksa, który dręczył Teby. Rozwiązał jego zagadkę.
Mit o labdakidach cz. 4 start learning		W nagrodę otrzymał rękę Jokasty, swojej matki. Przez kilka lat rządził szczęśliwie, miał czwórkę dzieci: Eteoklesa, Polinejkesa, Antygonę, Ismenę. W mieście wybuchła zaraza, za to że był tam. ukryty zabójca Lajosa.
Mit o labdakidach cz. 5 start learning		Posłaniec z Koryntu wyznał, że Edyp nie jest synem króla Koryntu. Po tym Jokasta popełniła samobójstwo, Edyp wykłuł sobie oczy. Miastem zaczęli rządzić jego synowie. Więc rzucił na nich klątwę, że zginą w bartobójczej walce, potem wyruszył na tułaczkę
Mit o labdakidach cz. 6 start learning		Antygona po odprowadzeniu ojca wróciła do Teb, gdzie trwała wojna. Polinejkes wygnany przez Eteoklesa, wrócił z Armią teścia ruszając na Teby. Bracia zginęli. Nowym królem został Kreon, Brat jokasty, wujek antygony
Wyjaśnienie tytułu - Antygona start learning		Tytuł dramatu pochodzi od imienia jego głównej bohaterki. Sugeruje, że Antygona jest najważniejszą postacią i poprzez interpretacje jej losów możemy odczytać sens i przesłanie całego utworu.
O czym jest ta książka? start learning		Głównym tematem jest konflikt Antygony z Kreonem. Ona broni prawa boskiego co do pochówku brata, a on prawa ziemskiego, że Polinejkesowi należy się kara za bycie zdrajcą nawet po śmierci.
Czas i miejsce akcji start learning		Wydarzenia mają miejsce w Tebach, w mitycznej przeszłości. Akcja nie może przekroczyć doby, ale trwa od świtu przez parę godzin.
Antygona start learning		Córka Edypa i Jokasty. Prawa boskie nad prawami ziemskimi, uparta i zdeterminowana, żeby pochować brata. Popełnia samobójstwo.
Ismena start learning		Siostra Antygony, Lękliwa, najpierw próbuję powstrzymać Antygonę, a później chce wziąć część winy na siebie.
Kreon start learning		Wuj Antygony, król Teb, stara się być sprawiedliwy i liczy się dla niego prawo ziemskie. Egoistą, nie zwraca uwagi na słowa syna, antygony ani ludu.
Hajmon start learning		Narzeczony Antygony, syn Kreona. Szlachetny i Honorowy, Kocha ojca, próbuje mu pomóc widząc jego błędy. Po śmierci Antygony popełnia samobójstwo.
Tyrezjasz start learning		Wróżbita, ostrzega Kreona przed gniewem bogów, ale ten na początku go nie słucha.
Eurydyka start learning		Matka Hajmona i żona Kreona. Popełnia samobójstwo po śmierci syna.
Strażnik start learning		Pilnuje zwłok Polinejkesa
Eteokles i Polinejkes - start learning		polegli w bratobójczej wakce, Nie biorą udziału w akcji, ale ich śmierć jest przyczyną konfliktu.
Chór start learning		Chór starców tebańskich komentuje wydarzenia.
Antygona streszczenie.cz. 1 start learning		Kreon chciał uczcić uroczystym pogrzebem obronę ojczyzny Eteoklesa i zabronił grzebania zwłok Polinejkesa. Antygona jednak sie sprzeciwiła i mimo że jej siostra chciała ją powstrzymać to chciała symbolicznie pochować brata przysypując go ziemią.
Antygona streszczenie.cz. 2 start learning		Strażnik ją spłoszył, a następnie doniósł o tym Kreonowi, on nakazał schwytanie winowajny. Antygona znowu przybyła by dokończyć to co zaczęła, strażnik ją złapał i zaprowadził do Kreona. On kazał ją żywcem zamknąć w skalistym lochu i zostawić na śmierć.
Antygona streszczenie.cz. 3 start learning		Ismena dowiedziawszy się o tym chciała wziąć część winy na siebie, ale Antygona tym wzgardziła. Hajmon tez wstawił się za Antygoną. Ostrzegł Kreona, że opinia publiczna się z nim nie zgadza, ale ten nie słuchał. Hajmon powiedział, że umrze razem z Antyg.
Antygona streszczenie.cz. 4 start learning		Tyrezjasz powiedział Kreonowi, że bogowie mogą się wkurzyć i Zabrać jego rodzinę za zakaz pogrzebu. Kreon się przestraszył i zmienił zdanie. Ale antygona już sie powiesiła, Hajmon przebił mieczem, a Eurydyka zabiła.
Antygona - Problematyka start learning		Problem sprawiedliwości wymierzanej żywym i umarłym.
Antyteza: prawo boskie- prawo ludzkie start learning		Antygona - prastare, niepisane prawa, zmarły nie moze być karany z wyroku ludzkiego. Kreon - zmarły wróg nadal jest wrogiem i należy ukarać go zgodnie z ludzkim prawem.
Antyteza: Jednostka - państwo start learning		Antygona - reprezentuje prawdę jednostki z jej prawem do uczuć i obrony najbliższych, obrona wyższych wartości. Kreon - reprezentuje państw, dobro państwa = podporządkowanie obywateli.
Antyteza: serce - rozum start learning		Antygona - kieruję sie uczuciem milosci a także podporządkowaniem wobec nakazów religii. Lud tebański popiera ją. Kreon - rozum, nie ma wyjątków, liczą sie zasady. Dla niego wspólnota = państwo, podporządkowanie się prawu i kara dla zdrajcy.
Konfliktu władzy, konfliktu pokoleń. Kreon - Hajmon start learning		Kreon - kocha syna, uważa, że lud powinien podporządkować się jego decyzjom. Lęk przed utratą autorytetu sprawia, ze zaczyna zachowywać się nierozsądnie. Hajmon - Kocha ojca, ceni zdanie ludu, oskarża ojca o porywczość i martwi się o niego.
Tragedia start learning		Gatunek dramatyczny. Przedstawia zazwyczaj losy wybitnych bohaterów (bóstw, członków królewskich rodów itp.) Konflikt wybitnej jednostki z siłami wyższymi - fatum.
Konflikt tragiczny start learning		Sytuacja w której bohater musi wybrac pomiędzy równie ważnymi rozwiązaniami / stanowiskami. Jakiegokolwiek wyboru by nie dokonał jest skazany na klęskę.
Fatum start learning		Nieuchronny, nieodwracalny los, któremu muszą się podporządkować wszyscy, nawet bogowie. Bogowie mogą je tylko poznać i przekazać ludziom w formie wróżb lub wyroczni.
Trzy zasady tragedii greckiej start learning		1. Zasada trzech jedności. 2. Zasada decorum (stosowności) 3. Zasada mimesis (prawdopodobieństwa)
Zasada trzech jedności start learning		1. Miejsca- akcja dzieje się zawsze w jednym miejscu. 2. czasu: maksymalnie jedna doba wydarzeń. 3. akcji: jednowątkowości - brak wątków pobocznych
Zasada decorum (stosowności) start learning		1. Styl odpowiedni do tematyki - patetyczny i wzniosły. 2. Zakaz używania języka potocznego. 3. Zakaz mieszania stylów, wpłacanie w akcje zabawnych scen / dialogów. 4. Zakaz pokazywania scen krwawych - morderstwa, śmierci.
Zasada mimesis start learning		1. Prawdopodobieństwo sytuacji na scenie i postępowania bohaterów. 2. Wzorowanie tematyki na rzeczywistości
Budowa tragedii greckiej. - ma ściśle określoną budowę cz.1 start learning		1. Prolog - Ekspozycja zarysowanie konfliktu, wprowadzenie do akcji. 2. Parodos - Pieśń wejściowa chóru, zostaje już do końca na scenie. 3. Epejsodion - Scena z udziałem aktorów, pokazująca zdarzenia w formie dialogów (3-5 epejsodionów)
Budowa tragedii greckiej. - ma ściśle określoną budowę cz. 2 start learning		4. Stasimon - liryczne pieśni chóru, między epejsodiami, czasami luźno związane z akcją lub będące komentarzem zdarzeń (3-5 stasimonów) 5. Eksodos - finalna pieśń chóru, opuszczającego scenę już po katastrofie.
BUNT - motyw start learning		Antygona buntuje się przeciwko rozkazowi Kreona
CIERPIENIE - motyw start learning		Antygona traci rodziców i braci, ostatecznie sama musi umrzec. Kreon traci syna i żonę i siostrzenice.
CÓRKA - motyw start learning		Antygona - córka Edypa i Jokasty, wykazuje się odwagą, uporem i dążeniem do celu.
KONFLIKT MORALNY/ KONFLIKT TRAGICZNY - motyw start learning		Abtygona musi wybrać: prawo boskie / prawo ustanowione przez Kreona. Wybierając prawo boskie skazuje się na śmierć. Wybierając prawo ludzkie skazałaby się na życie ze świadomością błędu i potępienie po śmierci.
OJCIEC - motyw start learning		Kreon nie chce słuchać Hajmona, pycha i żądza udowodnienia własnej siły go zaślepiają, co doprowadza do samobójstwa syna.
RODZINA (RÓD) - motyw start learning		Fatum nad rodem Labdakidów. Wszyscy z rodu są nieszczęśliwi.
SAMOBÓJSTWO - motyw start learning		1. Samobójstwo Antygony, Hajmona i Eurydyki jako manifestacja niezgody na niesprawiedliwość. 2. Samobójstwo jako dowód błędu Kreona.
SYN - motyw start learning		Hajmon szanuje i kocha ojca, dlatego słusznie i śmiało go krytykuje jego działania, które nie przysparzają mu miłości poddanych. Stara sie bronić Antygony, ale ojciec go nie słucha i popełnia samobójstwo
THEATRUM MUNDI - motyw start learning		Motyw swiata jako teatru, bohaterowie nie są w stanie zmienić losu, mogą jedynie odegrać role narzucone przez fatum.
WŁADCA - motyw start learning		Kreon - jest egoistą, ambicja i duma zaślepiają go, choć jest przekonany ze działa dla dobra państwa. Żąda absolutnego posłuszeństwa.
Przykładowe tematy wypracowań maturalnych start learning		1. Konflikt racji moralnych w dramacie antycznym 2. Rodzina naznaczona cierpieniem 3. Los człowieka, wybór czy konieczność? 4. Prawa boskie a prawa ludzkie. 5. Świat jak teatr - omów theatrum mundi w wybranych utworach.
Konteksty I nawiązania - Kontekst literacki - Odprawa posłów greckich J. Kochanowskiego start learning		Konflikt postawy- rację prywatne - Parys, broni prawa do Heleny. Dobro państwa - Antenor - śwaidom groźby wojny i egoizmu Parysa.
Konteksty I nawiązania - Kontekst literacki - Lila Weneda - J. Słowackiego start learning		Oara sióstr o odmiennych charakterach (Lilla i Roza). Motyw córki opiekującej się oślepionym ojcem (Lilla)
Konteksty I nawiązania - Kontekst literacki - Balladyna - J. Słowackiego start learning		Para sióstr mających całkowicie odmienne Charaktery (Alina i Balldyna)
Konteksty I nawiązania - Kontekst literacki - Cisza - R. Brandstaeterra (poemat) start learning		Antygona chowająca brata, ale jedynie z poczucia obowiązku. Ma wątpliwości natury religijnej.
Kontekst Artystyczny - Antygona w Nowym Jorku - J. Głowackiego (sztuka) start learning		Bezdomna kobieta chce pochować ukochanego w nowojorski parku, narazą sie na konflikt z miastem i popełnia samobójstwo.
Kontekst historyczno- literacki: Konflikt tragiczny start learning		dramaty antyczne zawsze opierały się nakonflikcie tragicznym. Konflikt tragiczny jest też przedstawiany na różnych sposób w literaturze wszystkich epok.
Motyw antyczny w kulturze - KOŃ TROJAŃSKI start learning		1. Malarstwo: Koń Trojański G. Tiepolo
Motyw antyczny w kulturze - PROMETEUSZ start learning		1. Dziady cz. III A. Mickiewicz. 2. Ludzie bezdomni S. Żeromski. 3. Dżuma A. Camus / Malarstwo: 4. Prometeusz Skowany - P.P. Rubens 5. Prometeusz G. Moreau
Prometeusz G. Moreau start learning		obraz
Motyw antyczny w kulturze - SYZYF / SYZYFOWA PRACA start learning		1. Syzyfowe prace - S. Żeromski 2. Siłaczka S. Żeromski. 3. Dżuma A. Camus. OBRAZY: 4. Kara Syzyfa Tycjan
Motyw antyczny w kulturze - IKAR start learning		1. Wciąż o ikarach głoszą - E. Bryll. 2. Ikar J. Iwaszkiewicz. 3. Oda do młodości A. Mickiewicz. Malarstwo: 4. Upadek Ikara P. Bruegel

Antygona - Sofokles

You must sign in to write a comment