→ Od Wirusów Do Protistów → Start Learning

Question		Answer
Dlaczego wirusy nie są uznawane za organizmy żywe? start learning		nie mają budowy komórkowej oraz nie przejawiają samodzielnej aktywności metabolicznej (nie oddychają, nie odżywiają się, nie wydalają)
czym są wirusy pod względem sposobu życia i jakie osiągają rozmiary? start learning		Są wewnątrzkomórkowymi pasożytami. Ich rozmiary są mikroskopijne – od kilku do kilkuset nanometrów
Co to jest wirion start learning		To kompletna cząstka wirusa występująca w środowisku pozakomórkowym, która jest zdolna do atakowania komórek.
Z jakich dwóch głównych elementów składa się każdy podstawowy wirion? start learning		Materiału genetycznego (kwasu nukleinowego). 2. Białkowego płaszcza zwanego kapsydem.
Jakie formy może przybierać materiał genetyczny (genom) wirusów? start learning		Może to być DNA lub RNA (prawie nigdy nie występują jednocześnie). Mogą być one: jednoniciowe, dwuniciowe
Co to są kapsomery i jaka jest funkcja kapsydu? start learning		Kapsomery to niewielkie białkowe jednostki strukturalne, z których zbudowany jest kapsyd. Chroni materiał genetyczny w środowisku pozakomórkowym i umożliwia rozpoznawanie komórek gospodarza.
Skąd pochodzi lipoproteinowa osłonka zewnętrzna u niektórych wirusów? start learning		Część lipidowa powstaje z fragmentu błony komórkowej komórki gospodarza. Część białkowa nalezy do wirusowe.
Jaką rolę pełnią glikoproteiny w osłonce wirusa? start learning		Pełnią funkcję receptorów (odpowiedzialnych za rozpoznawanie i komórki gospodarza) oraz łączą kapsyd z osłonką lipidową.
Jaką budowę ma wirus polio start learning		Jest to wirus bezosłonkowy, a jego materiałem genetycznym jest jednoniciowy RNA (ssRNA).
kwasy nukleinowe u wirusów start learning		wirusy to jedyne „twory”, które jako materiał genetyczny mogą wykorzystywać dwuniciowy RNA (dsRNA) lub jednoniciowy DNA (ssDNA). U organizmów komórkowych to się nie zdarza!
Jakie są cztery główne formy morfologiczne wirusów start learning		1. Forma helikalna (spiralna) 2. Forma bryłowa 3. Forma bryłowo-spiralna 4. Forma kulista
U jakiej grupy wirusów najczęściej występuje forma helikalna? start learning		Występuje często u wirusów roślinnych, a jej przykładem jest wirus mozaiki tytoniu.
Jaki kształt geometryczny najczęściej przybiera forma bryłowa wirusa i gdzie występuje najczęściej? start learning		Najczęściej jest formą 20-ścienną (rzadziej 12-ścienną). Występuje głównie u wirusów zwierzęcych (np. wirus zapalenia wątroby typu A).
Co to są bakteriofagi (fagi) i jaką mają formę morfologiczną? start learning		Są to wirusy atakujące komórki bakterii. Charakteryzują się formą bryłowo-spiralną.
Z jakich trzech głównych elementów zbudowany jest wirion bakteriofaga? start learning		. Z wielościennej główki (w której znajduje się DNA). 2. Z helikalnego ogonka. 3. Z białkowych włókien (wytworów ogonka).
U jakich wirusów występuje forma kulista i co bezpośrednio nadaje im taki kształt? Podaj przykład. start learning		Występuje u wirusów posiadających lipoproteinową osłonkę (np. wirus grypy).
Wskaż elementy budowy wirusa grypy (formy kulistej) idąc od zewnątrz do wnętrza wirionu. start learning		Glikoproteiny osłonki -osłonka lipidowa -kapsyd (o formie helikalnej) - RNA (materiał genetyczny).
Czym jest infekcja (zakażenie) wirusowa? start learning		To wniknięcie wirusa do komórki gospodarza, a następnie jego namnożenie się w jej wnętrzu.
Jak różni się sposób wnikania do komórki bakteriofagów od sposobu wnikania wirusów roślinnych i zwierzęcych? start learning		Bakteriofagi wstrzykują do bakterii genom. Wirusy roślinne i zwierzęce wnikają do komórki w całości, a ich kapsyd rozpada się wewnątrz.
Jaki specyficzny enzym wirusowy biorący udział w powielaniu materiału genetycznego występuje u retrowirusów? start learning		Odwrotna transkryptaza.
Jak zachodzi synteza nowych genomów u wirusów zawierających DNA? start learning		Polega na replikacji DNA z udziałem komórkowego enzymu gospodarza – polimerazy DNA.
Jakie dwa podstawowe cykle infekcyjne wyróżnia się u wirusów w zależności od przebiegu infekcji? start learning		Cykl lityczny oraz cykl lizogeniczny.
Wymień po kolei 4 etapy cyklu litycznego start learning		1. Przyłączenie bakteriofaga do receptorów i wstrzyknięcie genomu. Przyjęcie przez genom fagowy kolistej postaci. 3. Replikacja genomu, ekspresja jego genów i składanie wirusów potomnych. 4. Liza komórki gospodarza i uwolnienie wirusów potomnych.
liza start learning		rozpad
Cykl lityczny start learning		cykl życiowy bakteriofaga polegający na zakażeniu bakterii, produkcji nowych cząstek fagowych, rozpadzie bakterii i uwolnieniu nowych bakteriofagów.
Jakie są 5 etapów cyklu litycznego? Cykl życia wirusów z żywicielami zwierzęcymi start learning		adhezja, penetracja, biosynteza, dojrzewanie i uwalnianie
W jaki sposób wirusy roślinne najczęściej wnikają do wnętrza komórek gospodarza? start learning		Zwykle wnikają przez uszkodzone tkanki rośliny.
Na czym polega różnica w zachowaniu kapsydu podczas wnikania bakteriofagów a wirusów zwierzęcych/roślinnych? start learning		U bakteriofagów: wstrzykiwany jest tylko genom do bakterii. U zwierzęcych/roślinnych: Wirus wnika w całości, a kapsyd rozpada się wewnątrz komórki gospodarza, uwalniając materiał genetyczny.
Jaki enzym komórki gospodarza jest wykorzystywany przez wirusy DNA do syntezy ich nowych genomów? start learning		Polimeraza DNA gospodarza.
Co dzieje się w ostatnim, 4. etapie cyklu litycznego i jaki jest los komórki gospodarza? start learning		Wirusy potomne opuszczają komórkę, co powoduje jej lizę (rozpad/zniszczenie).
Dlaczego wirusy w cyklu litycznym nazywa się „złośliwymi”? start learning		Ponieważ natychmiast przejmują kontrolę nad metabolizmem komórki gospodarza i prowadzą do jej nieuchronnej śmierci (lizy) w celu uwolnienia nowego pokolenia wirionów.
Cykl lityczny Kończy się... start learning		śmiercią (lizą) komórki.
Wirusy DNA Kradną start learning		polimerazę DNA od gospodarza.
Retrowirusy Przynoszą start learning		własną odwrotną transkryptazę.
co to jest transkryptaza start learning		to specyficzny enzym, który potrafi przepisać informację genetyczną z RNA na DNA.
co to jest Odwrotna transkryptaza start learning		Jest to proces odwrotny do tego, co standardowo dzieje się w żywych komórkach (gdzie zawsze przepisuje się DNA na RNA w procesie transkrypcji) – stąd właśnie nazwa „odwrotna”.
Odwrotna transkryptaza faza start learning		wnikniecie, uwolnienie RNA. Odwr. transkryptaza tworzy pasującą nić DNA. Niszczenie wyjściowego RNA, budowa 2 nici DNA 4. Powstaje DNA wirusa-.
Co to jest cykl lizogeniczny, u jakich wirusów zachodzi i jaki jest los zainfekowanej komórki? start learning		u w. łagodnych -bakteriofag -materiał gen.w. wbudowuje się w genom (DNA) komórki gosp., ->profag. W. pozwala komórce żyć i powiela się z nią.
Jak działa cykl lizogeniczny start learning		W przeciwieństwie do cyklu litycznego (który jest agresywny i od razu zabija komórkę), cykl lizogeniczny to strategia „wirusa-szpiega” lub „pasażera na gapę”.
adenowirus, start learning		wirus -składa się z dwuniciowego DNA (dsDNA), kapsydu oraz glikoprotein. Wywołuje choroby górnych dróg oddechowych oraz układu pokarmowego.
7 faz cyklu infekcyjnego adenowirusa (wirusa DNA zwierząt). start learning		1. Adsorpcja – połączenie białek w. z receptorami kom. 2. Wnikanie 3– powielenie w. DNA w j. kom. 4. przepisanie DNA na mRNA 5. synteza białek 6. łączenie DNA i białek w nowe w. 7. Uwolnienie i liza komórki
cykl lizogeniczny to. start learning		jest to cykl infekcyjny charakterystyczny dla wirusów łagodnych (np. bakteriofaga
2 etapy cyklu lizogenicznego u w. z DNA start learning		Transkrypcja: Przepisanie informacji z wirusowego DNA na mRNA (katalizowane przez polimerazę RNA komórki gospodarza). Translacja: Synteza białek wirusowych na rybosomach gospodarza na bazie powstałego mRNA.
Czym są wiroidy? start learning		o najmniejsze znane czynniki zakaźne, zbudowane wyłącznie z kwasu nukleinowego (RNA). są pasożytami roślin
Czym są priony? start learning		To czynniki infekcyjne zbudowane wyłącznie z białka.
Jakie organizmy atakują wiroidy? start learning		są pasożytami roślin
Jak replikują się wiroidy start learning		wykorzystują do tego enzymy (polimerazy)
Skąd biorą się chorobotwórcze priony? start learning		Powstają z prawidłowych białek, które zmieniają swoją strukturę na formę wadliwą
Na czym polega "namnażanie się" prionów? start learning		Białko prionowe styka się z prawidłowym białkiem i wymusza na nim zmianę kształtu. Wywołuje to reakcję łańcuchową.
priony -kogo atakują? start learning		Atakują ludzi i zwierzęta np horoba wśćiekłychkrów
Co łączy wiroidy, priony i wirusy? start learning		1. Mają budowę bezkomórkową.(nie oddychają, nie odżywiają się). Mogą się namnażać wyłącznie wewnątrz żywych komórek
organizmy prokariotyczne (Bezjądrowe) to start learning		organizmy jednokomórkowe lub kolonijne, których cechą charakterystyczną jest brak jądra komórkowego oraz innych organelli otoczonych błoną (takich jak mitochondria, chloroplast czy aparat Golgiego).
Bakterie start learning		Bakterie to grupa organizmów, które nie mają jądra komórkowego, mogą byc jednokomórkowe lub kolonijne
Budowa komórki bakteryjnej start learning		nukleoid, plazmidy, ściana komórkowa, rybosomy, otoczka śluzowa, rzęski i fimbrie
budowa bakterii nukleoid start learning		Obszar cytoplazmy, w którym znajduje się genofor (chromosom bakteryjny) – kolista, podwójna nić DNA zawierająca główne informacje genetyczne.
budowa bakterii Plazmidy: start learning		Małe, koliste cząsteczki DNA niezależne od genoforu. Zawierają geny ułatwiające przeżycie w trudnych warunkach, np. geny oporności na antybiotyki.
budowa bakterii ściana komórkowa start learning		Sztywna struktura nadająca kształt komórce.
budowa bakterii Rybosomy start learning		Struktury odpowiedzialne za syntezę białek (są mniejsze niż u eukariontów).
budowa bakterii otioczka śluzowa start learning		Warstwa zewnętrzna chroniąca bakterię przed wysychaniem lub atakiem układu odpornościowego gospodarza (fagocytozą).
budowa bakterii Rzęski i fimbrie start learning		Rzęski służą do poruszania się, natomiast fimbrie (pili) umożliwiają przyczepianie się do podłoża oraz uczestniczą w procesach paraseksualnych.
budowa bakterii tylakoid start learning		tylko w bakteriach fotosyntetyzujących, uczestniczą w procesie fotosyntezy
-2 grupy bakterii na podstawie budowy ich ściany komórkowej: start learning		Bakterie Gram-dodatnie (G+), Bakterie Gram-ujemne (G-)
Bakterie Gram-dodatnie (G+) (barwienie Grama) fioletowe start learning		Bakterie Gram-dodatnie (G+): Mają grubą warstwę mureiny i kwasów tejchojowych. Barwią się trwale na fioletowo.
Bakterie Gram-ujemne (G-) barwienie na rózowo start learning		Mają cienką warstwę mureiny, ale na zewnątrz niej znajduje się dodatkowa błona zewnętrzna zawierająca lipopolisacharydy (LPS). Są bardziej odporne na niektóre antybiotyki. Barwią się na różowo.
Rozmnażanie bakterii start learning		Bakterie rozmnażają się wyłącznie przez podział komórki.
Formy przetrwalnikowe (Endospory) bakterii start learning		W niesprzyjających warunkach (brak wody, wysoka temperatura) niektóre bakterie odwadniają cytoplazmę, tworzą grubą ścianę i przechodzą w stan anabiozy. Nie służą one do rozmnażania, lecz do przetrwania.
Procesy paraseksualne bakterii start learning		ozwalają na wymianę materiału genetycznego przez
Archeowce (Archebakterie) start learning		Archeowce bardzo stara grupa prokariontów. pod względem biochemicznym i genetycznym są znacznie bardziej zbliżone do organizmów eukariotycznych (jądrowych).
archeowce (Ekstremofile) start learning		Większość archeowców żyje w miejscach, gdzie żadne inne organizmy nie byłyby w stanie przeżyć:
archeowce (Ekstremofile) Termofile: start learning		Żyją w temperaturach bliskich wrzenia wody (np. gejzery, kominy hydrotermalne na dnie oceanów).
archeowce (Ekstremofile) Halofile: start learning		Żyją w środowiskach o skrajnie wysokim zasoleniu (np. Morze Martwe, solniska).
archeowce (Ekstremofile) Metanogeny: start learning		beztlenowce, które jako produkt uboczny metabolizmu wytwarzają metan ($\text{CH} _4$). Żyją w osadach dennych bagien oraz w układzie pokarmowym zwierząt przeżuwających (np. krów).
Cechy wyróżniające budowę archeowców start learning		Brak mureiny, unikalna błona komórkowa, genetyczne podobienstwo do eukariontów
Bakterie samożywne (Autotrofy) start learning		Fotoautotrofy (wykorzystują energię świetlną). Chemoautotrofy (wykorzystują energię chemiczną z utleniania związków nieorganicznych).
Bakterie cudzożywne (Heterotrofy) start learning		pasożyty (pasożytują) saprofity (jedzą martwą materię org.) symbionty- żyją w harmoni z gospodarzem
bakteriach autotroficzne (samożywne). start learning		Fotoautotrofy (fotosyntetyzujące), Chemoautotrofy- chemosyntetyzujące,
protisty- grupa sztuczna (polifiletyczna), ponieważ start learning		nie pochodzą od jednego wspólnego przodka. Do protistów zalicza się te organizmy eukariotyczne, które nie pasują do królestw roślin, grzybow czy zwierząt. Są wśród nich formy jednokomórkowe, kolonialne i wielokomórkowe.
3 grupy protistów ze względu na ich strategię życiową? start learning		zwierzęce (pierwotniaki), roślinopodobne: autotrofy, grzybopodobne: heterotrofy
Protisty zwierzęce (pierwotniaki): start learning		heterotrofy bez ściany komórkowej, zdolne do ruchu.
Protisty roślinopodobne start learning		autotrofy (fotosyntetyzujące), posiadają chloroplast i ścianę komórkową.
Protisty grzybopodobne start learning		heterotrofy (ścianę komórkową mają z chityny lub celulozy), często tworzą śluznie.
Wymień 3 główne sposoby poruszania się protistów zwierzęcych wraz z przykładami struktur. start learning		Ruch pełzakowaty za pomocą nibynóżek (ameba), Ruch wiciowy (świdrowiec), Ruch rzęskowy (u pantofelka)
ak działa osmoregulacja u protistów słodkowodnych i dlaczego morskie jej nie potrzebują? start learning		woda słodka jest hipotoniczna - napływa do wnętrza komórki. usuwają jej nadmiar za pomocą wodniczek tętniących. Protisty morskie (izotoniczne srod), nie potrzebują wodniczek tętniących.

od wirusów do protistów

You must sign in to write a comment

More