Dziady cz. III - Adam Mickiewicz

Geneza utworu cz. 1

Utwór powstał w 1832 r. w Dreźnie, po klęsce powstania listopadowego 1830–1831. Mickiewicz, jako emigrant polityczny, w dramatycznej formie ukazał los narodu polskiego pod zaborami, represje wobec patriotów i cierpienie jednostki.

Geneza utworu cz. 2

Dzieło łączy wątki historyczne, polityczne i mistyczne, stanowiąc manifest romantycznego mesjanizmu.

Wyjaśnienie tytułu cz. 1

Tytuł nawiązuje do dawnych słowiańskich obrzędów zaduszkowych, podczas których żywi kontaktowali się z duchami zmarłych. Mickiewicz wykorzystuje ten motyw symbolicznie, ukazując spotkania ludzi z duchami jako refleksję nad winą, karą, moralnością i

Wyjaśnienie tytułu cz. 2

cierpieniem narodu polskiego pod zaborami.

O czym jest książka cz. 1

„Dziady” cz. III Mickiewicza opowiada o losach narodu polskiego pod zaborami i losach jednostki patriotycznej. Ukazuje cierpienie, represje, duchowe i moralne zmagania bohaterów oraz walkę dobra ze złem.

O czym jest książka? cz. 2

Mistyczne wizje i rozmowy z duchami podkreślają dramatyzm historyczny i romantyczny mesjanizm Polski jako „Chrystusa narodów”.

Plan wydarzen cz. 1

1. Prolog – więźniowie polityczni w celi, ich rozmowy i modlitwy. 2. Scena więzienna – przesłuchania Konrada i innych patriotów, brutalność rosyjskich strażników. 3. Wielka Improwizacja – monolog Konrada, bunt przeciw Bogu i cierpieniu narodu.

Plan wydarzen cz. 2

4. Scena III i IV – duchy i wizje, rozmowy o winie, karze i losie Polski. 5. Zakończenie – przesłanie moralne, mesjanistyczne i patriotyczne.

Czas I miejsce akcji

Czas akcji: początek XIX wieku, okres po powstaniu listopadowym (1830–1831). Miejsce akcji: więzienie w Wilnie, cmentarz, sala więzienna i przestrzeń symboliczna w wizjach duchów, odzwierciedlająca los narodu polskiego.

Bohaterowie cz. 1

1. Konrad – poeta i patriota, buntuje się przeciw cierpieniu narodu i Bogu. 2. Gustaw / więzień – romantyczny kochanek, symbol cierpiącej jednostki. 3. Więźniowie polityczni – przedstawiciele narodu, cierpią pod rosyjskim uciskiem.

Bohaterowie cz. 2

4. Kapłan / ksiądz – przewodnik duchowy, komentuje moralne znaczenie wydarzeń. 5. Duchy – pojawiają się w wizjach, uczą i przestrzegają bohaterów. 6. Car / rosyjscy strażnicy – ucieleśniają przemoc, opresję i władzę zaborcy.

Bohaterowie cz. 3

7. Senator / urzędnik – symbol zdrady i kolaboracji z wrogiem. 8. Polski patriota (np. Rollison) – oddany sprawie narodu, cierpi i wspiera innych więźniów. 9. Więźniowie-kolaboranci – pokazują tchórzostwo i egoizm wobec wrogiej władzy.

Bohaterowie cz. 4

10. Żegota – więzień polityczny, odważny patriota, symbol męstwa i poświęcenia. 11. Feliks – młody więzień, wierny ideałom narodowym, przedstawia heroizm i lojalność. 12. Jankowski – więzień polityczny, wytrwały i oddany sprawie Polski.

Bohaterowie cz. 5

13. Rollison – patriota, cierpi za naród, wspiera współtowarzyszy w więzieniu. 14. Pani Rollison – matka, opiekuje się więźniami, symbol matczynej miłości

Problematyka cz. 1

Problematyka „Dziadów” cz. III Mickiewicza obejmuje cierpienie narodu polskiego pod zaborami, walkę dobra ze złem oraz konflikt jednostki z losem i Bogiem.

Problematyka cz. 2

Porusza temat patriotyzmu, poświęcenia, moralności, represji politycznych oraz mesjanistyczną rolę Polski jako narodu cierpiącego i odkupiającego.

Mesjanizm

mesjanizm przejawia się w idei, że Polska jako naród cierpiący pełni rolę „Chrystusa narodów”, znosząc krzywdy zaborców, by przynieść wolność sobie i innym. Bohaterowie i naród doświadczają cierpienia, które ma wartość moralną i odkupieńczą.

Prometeizm

prometeizm ukazany jest w postaci Konrada, który buntuje się przeciw Bogu i cierpieniu narodu, pragnie wziąć na siebie odpowiedzialność za losy Polski i wyzwolić ją z ucisku, nawet ryzykując własną duchową zgubę.

Motywy cz.1

Patriotyzm – ukazuje poświęcenie bohaterów dla wolności Polski pod zaborami. Bunt – Konrad i inni bohaterowie sprzeciwiają się uciskowi i niesprawiedliwości. Mesjanizm – Polska przedstawiona jako „Chrystus narodów”, cierpiąca dla odkupienia świata.

Motywy cz.2

Władza opresyjna siła zaborcy ukazuje przemoc i niesprawiedliwość systemu. Poezja – monologi Konrada pokazują moc słowa i artystycznej ekspresji w walce o ideały. Bóg – obecny jako punkt moralny i duchowy, wobec którego jednostka mierzy się z cierpieniem.

Przykładowe tematy wypracowań maturalnych

1. Rola poety w dziejach narodu 2. Motyw buntu w literaturze 3. Dzieło literackie jako odbicie wydarzeń historycznych 4. Motyw przemiany bohatera 5. Czym dla człowieka jest wolność?