Question |
Answer |
Ten horyzont oświetla drogę do nadziei bycia: Co mogę wiedzieć? Co powinienem czynić? Czego mogę się spodziewać? Kim jest człowiek? start learning
|
|
kant, wprowadzenie do logiki
|
|
|
„Spróbujcie uświadomić człowiekowi, kim jest, a zaraz zacznie się uczyć, kim powinien być”. start learning
|
|
|
|
|
„Siła jest dziwów, lecz nad wszystkie sięga dziwy człowieka potęga”. start learning
|
|
|
|
|
Religia w ogóle a zwłaszcza chrześcijaństwo kryje w sobie ogromne bogactwo wiedzy o człowieku, od którego nie można się oderwać, ale również odrywać się nie trzeba. start learning
|
|
|
|
|
namalował obraz człowieka zintegrowanego start learning
|
|
|
|
|
„panowaniu w odpowiedzialności” start learning
|
|
|
|
|
nie „ma już Żyda ani poganina /.../ niewolnika ani człowieka wolnego, wszyscy bowiem /.../ [są] kimś jednym w Jezusie Chrystusie start learning
|
|
sw pawel pisze do galatow
|
|
|
godnosc kazdego czlowieka start learning
|
|
|
|
|
kto wprowadzil jako pierwszy pojecie osoby start learning
|
|
|
|
|
istota osoby w kontinum swiadomosci start learning
|
|
|
|
|
Takie rozumienie człowieka, przekraczające granice kultur i narodów, start learning
|
|
uznaniu niezbywalnych praw człowieka ujętych w ONZ-towskiej Deklaracji
|
|
|
Trudność psychoanalizy napisał mianowicie, że wielkość, jaką człowiek sam w sobie odkrył, nie ma żadnego uzasadnienia wobec trzech faktów: teorii Kopernika, hipotezy Darwina i samego Freuda. start learning
|
|
|
|
|
Problematyka ewolucji, której pionierem był najpierw start learning
|
|
Jean Lamarck, rozwinal Darwin
|
|
|
„Kto coś wie o Monteverdim /.../, być może lepiej zrozumie muzykę Mozarta; jednakże pełne zasłuchania i analizy zatopienie się w tę muzykę, nie może być podarowane.” start learning
|
|
|
|
|
mózg działa według tych samych fizycznych praw, jak każda maszyna. „Ale maszyna, którą rozumiemy, nie może tego wszystkiego, co może człowiek; maszyny, która mogłaby to wszystko, co może człowiek, w ogóle byśmy nie rozumieli.” start learning
|
|
|
|
|
„Niezastąpionym „ja” jestem tylko o tyle, o ile jestem odpowiedzialny. Mogę zastąpić wszystkich, ale nikt nie może zastąpić mnie. Taka jest moja niezbywalna tożsamość podmiotu. start learning
|
|
|
|
|
Wszyscy jesteśmy odpowiedzialni za wszystko i wszystkich, wobec wszystkich, a ja bardziej niż wszyscy inni start learning
|
|
|
|
|
Czym jest odpowiedzialność w ujęciu francuskiego filozofa? Generalnie mówiąc jest fundamentalnym przejawem uczestnictwa człowieka w dobru start learning
|
|
|
|
|
„Odpowiedzialność nie jest wynikiem wolnego wyboru, to raczej wolność /.../ jest wynikiem odpowiedzialności: jesteśmy wolni lub niewolni w polu odpowiedzialności.” start learning
|
|
Tischner, odwolanie do mysli levinasa
|
|
|
sumienie nie oznajmia, co jest hic et nunc dla mnie dobre i źle, nie wyznacza sensu dobra i zła. Sumienie tylko i wyłącznie <<oskarża>> bólem i żalem z powodu możliwego czy faktycznego zła lub opuszczenia dobra start learning
|
|
|
|
|
„Wybierając wciąż życie wedle dobra, człowiek wznosi się ku czemuś, co jest ponad czasem. Jest przeświadczony, jakoby samo Wiekuiste Serce pociągało go ku sobie. Człowiek wprowadził swój kruchy los pod dach Dobra, które mu błogosławi. start learning
|
|
Tischner, filozofia dramatu
|
|
|
Arystoteles -bezdomnosc/zadomowienie start learning
|
|
|
|
|
platon- bezdomnosc/zadomowienie start learning
|
|
|
|
|
św. Augustyn- bezdomnosc/zadomowienie start learning
|
|
|
|
|
czlowiek jako wielka tajemnica start learning
|
|
|
|
|
chrzescijanski kosmos, biblia- zadomowienie/bezdomnosc start learning
|
|
zadomowienie, wieksze niz u arystotelesa
|
|
|
skonczonosc swiata, alegoria krzyza, belka pionowa i pozioma start learning
|
|
krzyż, którego belka pionowa, skończona przestrzeń, biegnie od nieba do piekieł przez serce osoby ludzkiej, belka zaś poprzeczna, skończony czas, rozciąga się od stworzenia świata aż do końca dni,
|
|
|
dante i sw tomasz- zadomowienie/bezdomnosc start learning
|
|
|
|
|
Człowiek ma w sobie wszystkie rzeczy stworzone, jak Bóg, tyle że Bóg ma je w sobie jako prawzory, człowiek zaś jako relacje i. Kuzańczyk przyrównuje Boga do bijącego monetę, człowieka zaś do właściciela kantoru wymiany start learning
|
|
|
|
|
|
start learning
|
|
|
|
|
kopernik, kepler, bruno-zadomo/bezdom start learning
|
|
|
|
|
„Wiekuista cisza tych nieskończonych przestrzeni przeraża mnie” start learning
|
|
|
|
|
„Człowiek jest tylko trzciną, najwątlejszą w przyrodzie, ale trzciną myślącą. Nie potrzeba, by cały wszechświat uzbroił się, aby go zmiażdżyć: mgła, kropla wody wystarczą, aby go zabić. start learning
|
|
|
|
|
|
start learning
|
|
|
|
|
|
start learning
|
|
|
|
|
tomizm, substencjanolizacja- start learning
|
|
boecjusz czlowiek to istota natury rozumnej
|
|
|
|
start learning
|
|
|
|
|
ontologizacja u F. Nietzschego start learning
|
|
|
|
|
ontologizacja u H. Bergsona start learning
|
|
|
|
|
Osoba znaczy tyle co „maska” (prósopon)/ persona start learning
|
|
Maska nie - tyle zasłaniała prawdę człowieka, co ją odsłaniała. Aktor, który przywdziewał maskę, zasłaniał to, co nie miało znaczenia dla akcji dramatycznej, natomiast odsłaniał to, co było istotne
|
|
|
dziele Tertuliana „Adversus Praxean” o osobie w stosunku do trojcy swietej start learning
|
|
Pojęcie to miało służyć takiemu wyrażeniu przekonania o jedności Trójcy Świętej, które zgadzałoby się z wiarą w bóstwo nie tylko Ojca, lecz także Syna i Ducha Świętego
|
|
|
substancja jest tym, co „naprawdę jest start learning
|
|
|
|
|
Substancjalne pojęcie osoby wyklucza osobę jako zasadę relacji dialogicznej start learning
|
|
relacji wzajemności, w której, ja jestem dzięki tobie a ty dzięki mnie”
|
|
|
Sądził, że pociąga on za sobą „urzeczowienie” człowieka. start learning
|
|
|
|
|
Karol Wojtyła wiele ze swych refleksji poświęca zagadnieniu jako tego, w czym człowiek najpełniej się realizuje start learning
|
|
|
|
|
„Uznanie przyrodzonej godności i niezbywalnych praw wszystkich członków wspólnoty ludzkiej jest podstawą wolności, sprawiedliwości i pokoju świata start learning
|
|
Powszechna Deklaracja Praw Człowieka uchwalona po zakończeniu drugiej wojny światowej przez Zgromadzenie Narodów Zjednoczonych 10 grudnia 1948 r
|
|
|
„Nie wszyscy ludzie są równi. [...] Nie wszyscy ludzie są osobami start learning
|
|
|
|
|
Należy według niego odróżnić biologiczne życie ludzkie od życia osobowego. Do osób zalicza on tylko tych, którzy są zdolni do autonomii i odpowiedzialności moralnej, którzy mogą utworzyć wspólnotę moralną (moral community). start learning
|
|
|
|
|
Osobą, wedle kogo jest ktoś, kto jest świadomy faktu, że żyje, chce żyć i posiada plany na przyszłość start learning
|
|
|
|
|
„egoizmu gatunkowego” (speciesyzm), czyli w stronniczy, nieuprawniony i jego zdaniem niemoralny sposób stawiamy siebie wyżej względem dobrze funkcjonujących organizmów zwierząt. start learning
|
|
peter singer-Tymczasem wszystkie zwierzęta są równe (All animals are equal).
|
|
|
nie tyle funkcje myślenia, co zdolność istot żywych do odczuwania bólu i cierpień. start learning
|
|
|
|
|
„Proponuję – pisze on – aby zamiennie traktować dwa słowa „osoba” i „podmiot moralny. [...] Być zaś podmiotem moralnym – stwierdza – to tyle, co być zdolnym do działań moralnych lub, innymi słowy, do odpowiedzialności moralnej” start learning
|
|
|
|
|
„Nie mieszczą się w niej – pisze – ani płody ludzkie, ani nowonarodzone dzieci, ani osoby głęboko upośledzone lub psychicznie chore; ani [...] ludzie cierpiący na otępienie starcze, ani też pacjenci znajdujący się w stanie nieodwracalnej śpiączki start learning
|
|
|
|
|
|
start learning
|
|
|
|
|
cogito ergo sum, w dualistycznym rozbiciu człowieka na res cogitans i res extensa. start learning
|
|
|
|
|
Uzależnienie istnienia i tożsamości osoby od aktów samoświadomości, refleksji czy pamięci w szczególności podkreślał start learning
|
|
|
|
|
Uzależnienie istnienia i tożsamości osoby od aktów percepcji start learning
|
|
|
|
|
istota „myśląca i inteligentna, obdarzona rozumem i zdolnością refleksji”, która „może ujmować siebie myślą jako samą siebie, to znaczy: jako tę samą w różnych czasach i miejscach myślącą rzecz ( start learning
|
|
|
|
|
ako zasada identyczności przedmiotów nieodróżnialnych (identitas indiscernibilium). W myśl tej definicji dwa przedmioty są identyczne zawsze i tylko wtedy, gdy każda własność przysługująca pierwszemu z nich przysługuje też drugiemu, i odwrotnie. start learning
|
|
|
|
|
ciaglosc pamieci, swiadomosci- ta sama osoba, to nie to samo co ten sam organizm start learning
|
|
|
|
|
„Osoby – pisał – są wiązką lub zbiorem różnych percepcji, które z niepojętą szybkością następują jedna po drugiej, nieustannie się zmieniają i są w ciągłym ruchu” start learning
|
|
|
|
|
twierdzi również, że podczas snu nie jesteśmy osobami, a osoba, która cierpiała i która później nie przypomina sobie cierpienia, nie jest ta samą osoba. start learning
|
|
|
|
|
Fundamentalnie ważna jest tzw. Relacja R, czyli uprzyczynowiona w jakikolwiek sposób relacja psychicznej ciągłości i/lub powiązania psychicznego start learning
|
|
|
|
|
Może być oczywiste dla dwojga ludzi, że wzajemnie się kochają, jednak zapytani, czy wciąż są w sobie zakochani, mogą zawahać się przy próbie odpowiedzi na to pytanie. start learning
|
|
|
|
|
identyczność osobowa jest identycznością w mocniejszym sensie niż identyczność rzeczy materialnych. Tożsamość osoby jest pojęciem pierwotnym i nie definiowalnym za pomocą empirycznych kategorii pamięci i świadomości. start learning
|
|
|
|
|
„Nie jestem myślą, nie jestem działaniem, nie jestem odczuwaniem; jestem czymś [dziś powiemy: kimś], kto myśli, działa i cierpi” start learning
|
|
|
|
|
wyraźnie przeważać monizm materialistyczny start learning
|
|
|
|
|
kulturą śmierci jako segregacji ludzi na osoby i nie-osoby start learning
|
|
|
|
|
Osoba - przypominam tu omawiane już poglądy- to „ktoś”, a nie „coś” start learning
|
|
|
|
|
dramat ludzkiej pracy; bowiem podstawową historii człowieka jest historia jego pracy. start learning
|
|
|
|
|
Dziejowy dramat ludzkości jest więc w swym rdzeniu dramatem walki o władzę, o panowanie, o przewagę nad mocą, panowanie nad srodkami produkcji start learning
|
|
|
|
|
|
start learning
|
|
|
|
|
„Liście o humanizmie”:, Istota materializmu nie leży w twierdzeniu, że wszystko jest wyłącznie materią, lecz raczej w określeniu metafizycznym, według którego wszelki byt przejawia się jako tworzywo pracy”. start learning
|
|
|
|
|
praca uczlowieczyla malpe start learning
|
|
|
|
|
Ponieważ uważa, że istota człowieka „tkwi” w poszczególnej jednostce; start learning
|
|
|
|
|
istota człowieka znajduje się naprawdę poza człowiekiem, w „całokształcie” stosunków społecznych. start learning
|
|
|
|
|
Z przedstawionej w „Kapitale” teorii wyzysku wynika, że wyzysk nie musi pokrywać się ze świadomością wyzysku. start learning
|
|
|
|
|
cel pracy identyczny z celem walki, czlowiek walczacy start learning
|
|
|
|
|
istota sterryzowana (terra - ziemia). Myśl o możliwości istnienia nieba traktowana była nie tyle jako błąd, ile jako zdrada interesów proletariatu start learning
|
|
|
|
|
Do tego dochodziła potrzeba najważniejsza: potrzeba zaspakajania wszystkich innych potrzeb. Homo sovieticus, zgodnie z naukami klasyków, nie mógł mieć „duszy start learning
|
|
|
|
|
„Wolność – pisze Tischner - jest przede wszystkim „posiadaniem siebie”. start learning
|
|
|
|
|
„Świadomość dobroci skierowanej ku innemu jest miłością” start learning
|
|
ksiadz na manowcach Tischner
|
|
|
„Rdzeniem” człowieka jest miłość. Cała reszta kręci się wokół miłości. Miłość jest podstawowym sposobem uczestnictwa w dobru” start learning
|
|
|
|
|
zlota zyla- filozofia dramatu ludzkiego start learning
|
|
|
|
|
„w pewnym sensie absolutne, ponieważ jest ostatecznym podmiotem dóbr i wartości” start learning
|
|
ja aksjologiczne tischner
|
|
|
drugi człowiek ma być w spotkaniu zawsze celem, nigdy zaś środkiem do celu start learning
|
|
imperatyw kategoryczny kanta
|
|
|
„Niekiedy może to być zwykłe poprawienie poduszki pod głową chorego, niekiedy wystąpienie z szeregu więźniów obozu koncentracyjnego i odejście do bunkra głodowego, który przeznaczono dla kogoś innego start learning
|
|
nadzieja istotna Tischner
|
|
|
doświadczenie agatologiczne jest radykalnym doświadczeniem metafizycznym start learning
|
|
|
|
|